3. MATERIAŁY DO NAUKI. ARABOWIE

A. CHARAKTERYSTYKA ARABÓW PRZED MAHOMETEM:

W starożytności Arabowie zajmowali się głównie handlem i zamieszkiwali tylko Półwysep Arabski. Byli monopolistami, jeżeli chodzi o handel Cesarstwa Rzymskiego z Indiami i Chinami. Pośredniczyli w handlu pomiędzy Rzymem i Orientem. Półwysep Arabski to pustynia, całe jego wnętrze, zamieszkiwane jest do dzisiaj przez koczownicze plemiona arabskie , czyli Beduinów. Przy Morzu Czerwonym powstało kilka dużych miast. Do największych i najbogatszych należały: Mekka, Jatrib, Sana, Mokka. Mieszkańcy byli Arabami osiadłymi i trudnili się handlem.

B. RELIGIA ARABÓW PRZED MAHOMETEM

Mekka była najbogatszym i najsłynniejszym miastem znajdowała się w niej świątynia Al – Kaaba, a w niej największa świętość Arabów –Czarny Kamień – kawałek meteorytu. Według wierzeń arabskich zamieszkiwały w nim trzy boginie opiekujące się Mekką i Arabami. W tym okresie obowiązywał system politeistyczny.

Al-Kaaba

 Czarny Kamień

C. POCZĄTEK DZIAŁALNOŚCI MAHOMETA

W Mekce, którą zamieszkiwało plemię Kurajszytów, około roku 585 r. przyszedł na świat chłopiec, którego nazwano Muhammad ( Europejczycy zniekształcili jego imię na Mahometa ). Ok. 610 r. objawił mu się archanioł Gabriel, który powiedział mu, że jest wysłannikiem jedynego boga Allacha (jest to cecha, nie imię, Allach znaczy Jedyny). Allach wybrał Mahometa na swojego proroka. Archanioł Gabriel przedstawił Mahometowi pięć filarów islamu (pięć podstawowych dogmatów wiary) obowiązujących każdego muzułmanina

• FILARY ISLAMU( OBOWIĄZKI MUZUŁMANINA)

I wyznanie wiary( SZAHADA): nie ma boga prócz Allacha, a Mahomet jest jego prorokiem

II pięciokrotna modlitwa w ciągu dnia( SALAT), zawsze z twarzą zwróconą w kierunku Mekki

III jałmużna dawana ubogim( ZAKAT)

IV trzydziestodniowy post (SAUM)(obowiązujący od wschodu do zachodu

w miesiącu ramadan ( jedenasty miesiąc arabskiego roku)

V pielgrzymka do Mekki ( HADŻ) – należy tego dokonać przynajmniej raz w życiu, a najlepiej raz w roku

• NARODZINY NOWEJ RELIGII

Islam po arabsku znaczy posłuszny woli bożej, później wyznawców tej religii zaczęto nazywać z języka perskiego muslim (posłuszny), a od tego pochodzi polskie muzułmanin. Islam mówił o równości wszystkich wobec boga. Bogaci mieszkańcy Mekki wyśmiewali Mahometa, gdy zaczął głosić nową wiarę i pogardzali nim, biedni się do niego przyłączali

• 622 r.- ucieczka Mahometa z Mekki do Medyny- początek ery muzułmańskiej: hedżry

D. ISLAM PO ŚMIERCI MAHOMETA. BUDOWA IMPERIUM ARABSKIEGO

• 630 r. zjednoczenie całego Półwyspu Arabskiego wokół islamu

Mieszkańcy Mekki poprosili Mahometa o powrót i zgodzili się przyjąć islam. Od tej pory staje się Mekka świętym miastem- Matką Miast, a Al – Kaaba stała się świętym miejscem wszystkich Arabów. Mahomet dokonał synkretyzacji religijnej. Polega ona na połączeniu elementów, bądź dogmatów różnych wiar lub kultur. Jednocześnie po zwycięstwie Mahomet stworzył na Półwyspie Arabskim pierwsze zjednoczone państwo, którego stolicą była Medyna – pierwsza stolica Arabów

• 632 r.- śmierć Mahometa, powołanie urzędu kalifa: następcy Mahometa

Natychmiast rozpoczął się spór o to, kto ma być jego zastępcą, czyli kalifem. Jedni byli zwolennikami dziedziczenia tego urzędu, nazywano ich szyitami, drudzy elekcyjności, tych nazywano sunnitami..

Pierwszym kalifem został Abu- Bekr

• 634- 644 r. kalifat Omara - początek budowy imperium arabskiego

• 644- 656 r. kalifat Osmana , bliskiego przyjaciela Mahometa, spisanie objawień proroka- powstanie świętej księgi islamu Koranu, spisanie opowieści o jego życiu w księdze Sunna.

• 634- 729 r. rozbudowa imperium arabskiego- płn. Afryka. Bliski Wschód, Azja Środkowa, Persja-przeniesienie stolicy z Medyny, najpierw do Damaszku potem do Bagdadu

• 719 r. podbój przez wodza arabskiego Tarika Hiszpanii- imperium arabskie położone na trzech kontynentach

• 1055r. - zdobycie Bagdadu przez Turków Seldżuckich- pozostawienie kalifom władzy religijnej, władza polityczna w rękach sułtana z dynastii Seldżuków

Imperium arabskie

E. OSIĄGNIĘCIA CYWILIZACYJNE ARABÓW:

• przejmowali osiągnięcia innych cywilizacji i je często udoskonalali

• systemy irygacyjne

• przejęli w Aleksandrii pozostałości dawnej biblioteki Ptolemeuszy- przetłumaczenie na arabski nieznanych wtedy w Europie dzieł Platona i Arystotelesa , które teraz przetłumaczono na arabski.

• po zetknięciu z Hindusami przejęli system zapisywania liczb.

• Nauczyli się rzemiosła (było ono na niezwykle wysokim poziomie) potrafili produkować brokaty (materiał tkany), gazę, adamaszek, muślin (Mosul). Posiadali umiejętność wyprawiania skór (słynne kurdybany i safiany), opracowali metodę ich perfumowania i barwienia.

• Potrafili leczyć kataraktę, dokonywać trepanacji czaszki, znali leczniczą moc roślin. Słynny arabski filozof i lekarz Awicenna (Ibn Sina) stworzył pierwszy arabski zielnik i pisał o tym, że długość życia zależy od higieny.

• Arabeski- motywy dekoracyjne w sztuce ( nie można było przedstawiać istot żywych)