4. Królestwo Polskie. Konstytucja
MATERIAŁY DO NAUKI NR 4. POWSTANIE KRÓLESTWA POLSKIEGO. KONSTYTUCJA
1. UTWORZENIE KRÓLESTWA POLSKIEGO NA KONGRESIE WIEDEŃSKIM a. 128 500 tys. km2 b. 3 200 ludności c. powstało z ziem Księstwa Warszawskiego |
2. XI 1815R. OKTROJOWANIE KONSTYTUCJI PRZEZ CARA a. wieczna unia personalna z Rosją b. car i jego następcy dziedzicznymi królami c. zasady autonomii: - język polski językiem urzędowym - polskie wojsko- zakaz wyprowadzania armii poza granice KP - integralność terytorialna- car/król nie może odłączyć żadnego terytorium od KP - urzędy tylko dla Polaków - zakaz wprowadzanie rosyjskiej armii do KP 3. WŁADZA USTAWODAWCZA- SEJM ZWOŁYWANY CO DWA LATA a. Senat- izba Wyższa -senatorowie dożywotni mianowani przez króla b. Izba Poselska- Izba Niższa - wybierana według cenzusu majątkowego i stanowego - posłowie szlacheccy powoływani przez sejmiki ziemskie - posłowie mieszczańscy powoływani przez zgromadzenia gminne - posłowie powoływani na 6- letnią kadencję
c. kompetencje - wojsko - budżet - podatki - uchwalanie prawa cywilnego i karnego 4. WŁADZA WYKONAWCZA a. król/car - wyłączne prawo do kierowania polityką zagraniczną - zwierzchnik sił zbrojnych - inicjatywa ustawodawcza - mianowanie urzędników i senatorów - zwoływanie i rozwiązywanie sejmu b. namiestnik - sprawował władzę wykonawczą podczas nieobecności króla - powoływany dożywotnie przez króla - gen. Józef Zajączek pierwszym i jedynym namiestnikiem do wybuchu powstania listopadowego c. Rada Administracyjna- organ składowy Rady Stanu - organ doradczy namiestnika - podział na 5 komisji: Wyznań Religijnych i Oświecenia Publicznego, Sprawiedliwości, Spraw Wewnętrznych i Policji, Przychodów i Skarbu, Wojny - osoby specjalne wyznaczone przez cara - wykonywanie postanowień królewskich - rozstrzyganie spraw przekraczających kompetencje jednego ministra - przygotowywanie projekty dla Ogólnego Zgromadzenia Rady Stanu d. Rada Stanu - przygotowywanie projektów ustaw sejmowych - przygotowywanie dekretów królewskich - stawianie przed sądem urzędników publicznych za przestępstwa urzędnicze - sąd kompetencyjny - sąd administracyjnym e. władza sądownicza - niezawisła i niezależna - obowiązywanie Kodeksu Cywilnego Napoleona - zastrzeżenie wykonywania kar tylko na terenie Królestwa Polskiego |
5. PRAWA OBYWATELSKIE a. wolność słowa i druku b. wolność wyznania c. równość wszystkich obywateli wobec prawa |
6. XI 1816R. UTWORZENIE PRZEZ CARA UNIWERSYTETU WARSZAWSKIEGO a. wydział prawa b. wydział teologii c. wydział filozofii d. wydział nauki i sztuk pięknych |
7. ŁAMANIE KONSTYTUCJI PRZEZ CARA a. mianowanie głównodowodzącym armią Królestwa Polskiego carskiego brata Wielkiego Księcia Konstantego Pawłowicza Romanowa b. mianowanie osobą specjalną w Radzie Administracyjnej Mikołaja Nowosilcowa c. utworzenie Urzędu Cenzury z Janem Kalasantym Szaniawskim d. nieregularne zwoływanie Sejmu Królestwa Polskiego: 1818r, 1820r., 1825r, 1830r. |
SPRAWDŹ SWOJĄ WIEDZĘ:
L. P | PRAWDA | FAŁSZ | |
1. | Królestwo Polskie zostało utworzone z Księstwa Warszawskiego | P | |
2. | Królestwo Polskie było połączone wieczystą unią personalną z Królestwem Prus | F | |
3. | Królestwo Polskie było monarchią konstytucyjną | P | |
4. | Władzę ustawodawczą w Królestwie Polskim sprawował sejm walny | P | |
5. | W sejmie KP zasiadali tylko przedstawiciele arystokracji | F | |
6. | W czasie nieobecności króla w KP jego reprezentantem był namiestnik | P | |
7. | Pierwszym namiestnikiem KP był Józef Zajączek | P | |
8. | Najwyższą izbą sejmową w KP była Rada Administracyjna | F | |
9. | Aleksander I otworzył w Warszawie Uniwersytet | P | |
10. | W KP, po raz pierwszy w polskiej historii utworzono Urząd Cenzury, pierwszym polskim cenzorem został Jan Kalasanty Szaniawski | ||
11. | Przykładem łamania konstytucji w KP może był przejęcie przez Wielkiego Księcia Konstantego dowodzenia nad armią KP | P |