18. Konserwatyzm na ziemiach polskich

1. GENEZA POLSKIEGO KONSERWATYZMU

a. „ Teka Stańczyka”

• cykl artykułów historycznych krytycznie oceniających polską historię
• krytyka tradycji polskich powstań narodowych
• szerzenie przekonania, że utrata autonomii to największy błąd Polaków
• pogląd, że liberum veto w polskiej mentalności zastąpiono liberum conspiro

b. Autorzy artykułów z „ Teki Stańczyka”- profesorowie historii z Uniwersytetu

Jagiellońskiego

• Józef Szujski
• Michał Bobrzyński,
• Stanisław Koźmian
• Stanisław Tarnowski
• Walerian Kalinka

c. ataki pozytywistów warszawskich na autorów z „ Teki Stańczyka”

2. Skrystalizowanie się poglądów politycznych Stańczyków- pierwszych polskich konserwatystów

• zobowiązywały Polaków do obrony chrześcijaństwa i kultury zachodniej
• kultywowania wrogości wobec schizmatyckiej Rosji
• utrzymywania przewodniej roli wśród narodów słowiańskich
• ścisła i lojalna współpraca z domem Habsburgów i Austrią
• trójlojalizm, czyli konieczność zachowania lojalności wobec trzech zaborców

3. PARTIE KONSERWATYWNE

a. Zabór austriacki- 1896r. Klub Konserwatywny

• organizacja konserwatywna
• założona w Krakowie
• założyciele i działacze: Władysław Jaworowski, Adam Krzyżanowski
• współpraca ze Stańczykami

b. zabór rosyjski- Stronnictwo Polityki Realnej

• 1904r. Założenie Stronnictwa Polityki Realnej na zjeździe w Wiedniu
• założyciele i działacze: Erazm Pilz i Zygmunt Wielopolski

L. P

PRAWDA

FAŁSZ

1.

Pierwsze artykuły z Teki Stańczyka pojawiły się w krakowskim Przeglądzie Polskim

P

2.

Stańczycy byli profesorami Uniwersytetu Lwowskiego

F

3.

Poglądy Stańczyków na temat historii polskiej stały się podstawą powstania Krakowskiej Szkoły Historycznej

P

4.

Stanisław Tarnowski był przywódcą Stańczyków

P

5.

Klub Konserwatywny to pierwsza polska partia konserwatywna

F

6.

Klub Konserwatywny powstał w 1896r.

P

7.

Pierwszą partią konserwatywną w zaborze rosyjskim było Stronnictwo Polityki Realnej

P

8.

Stronnictwo Polityki Realnej powstało na zjeździe w Warszawie w 1904r.

F

9.

Jednym z najbardziej aktywnych działaczy Stronnictwa Polityki Realnej był Zygmunt Wielopolski

P

10.

Na czele pozytywistów warszawskich krytykujących Stańczyków stał Aleksander Świętochowski

P