11. Rewolucje Rosja, Francja, Belgia
MATERIAŁY DO NAUKI NR 11. REWOLUCJE KARBONARSKIE W ROSJI, FRANCJI I BELGII
I. Rosja w pierwszej połowie XIX w. 1. Napływ wolnościowych ideologi z Zachodu Europy w związku z pobytem rosyjskiej na zachodzie Europy w czasie walk z Napoleonem 2. Powstanie organizacji spiskowych a. Związek Południowy – dążenie do przekształcenia Rosji w republikę – Paweł Pestel b. Związek Północny – dążenie do przekształcenia Rosji w monarchię konstytucyjną oraz zniesienia poddaństwa chłopów- Sergiusz Trubecki 3. Śmierć cara Aleksandra I, przejęcie tronu przez Mikołaja I z pominięciem Wielkiego Księcia Konstantego- pretekst do rozpoczęcia powstanie 4. Powstanie dekabrystów a. wybuch powstania w Petersburgu – 25 grudnia 1825 r. – nazwa powstania od rosyjskiej nazwy grudnia b. odmowa złożenia przysięgi carowi Mikołajowi I przez armię zgromadzoną na Placu Senackim w Petersburgu ( Związek Północny) – brak zdecydowanych działań dekabrystów- przyczyną ich klęski - zdecydowane działania cara- użycie armat przeciwko zbuntowanym - stłumienie powstania w Petersburgu w ciągu kilku godzin od jego wybuchu - wybuch powstania dekabrystów w południowej Rosji ( Związek Południowy) - tłumienie powstania na Ukrainie I 1825r.- aresztowanie przywódców c. proces i egzekucje przywódców powstania 2. Wpływ powstania dekabrystów na panowanie Mikołaja I (1825-1855r.) a. umocnienie absolutyzmu b. rozbudowa aparatu represji – tajna policja – cenzura – nadzór nad uniwersytetami b. reakcyjna polityka zagraniczna- Mikołaj I „Żandarmem Europy” - plany interwencji w Belgii i Francji w celu likwidacji skutków rewolucji z 1830r. - zaniechanie planów interwencji w związku z wybuchem powstania listopadowego w Królestwie Polskim |
II. Francja w okresie restauracji 1814-1830r. 1. panowanie Ludwika XVIII ( 1814-1824r.)- rodzony brat Ludwika XVI a. 1814r. wprowadzenie Karty Konstytucyjnej i jej zasady – dwuizbowy parlament: Izba Parów i Izba Deputowanych (wybory z wysokim cenzusem majątkowym) – rząd – mianowany przez króla, ale odpowiedzialnych przed Izbą Deputowanych - prawo króla do wydawania ordonansów- akty prawne z mocą ustawy – utrzymanie Kodeksu cywilnego Napoleona b. powstanie koterii ultrarojalistów( ultrasów) - liderem następca tronu- książę Karol Burbon - żądanie delegalizacji wszystkich zmian wprowadzonych w okresie rewolucji i w czasach napoleońskich 2. Panowanie Karola X Burbona (1824-1830r.)- rodzony brat Ludwika XVI i Ludwika XVIII a. powołanie rządu ultrasów- premierem hrabia Polignac - prześladowania bonapartystów - wysokie odszkodowania dla arystokratów poszkodowanych przez rewolucję - plany przejęcia Algierii - żądania nowych podatków wobec Izby Deputowanych - otwarty konflikt z Izbą Deputowanych b. Rewolucja lipcowa 27- 29 VII 1830r. a. geneza - postawienie Karolowi X zarzutów łamania prawa przez Izbę Deputowanych - ogłoszenie przez Karola X tzw. ordonansów – królewskich dekretów nadzwyczajnych z mocą ustawy:
b. wybuch rewolucji lipcowej w Paryżu – 27-29 lipca 1830 r. - reaktywacja Gwardii Narodowej – dowódcą Gwardii Narodowej Marie Joseph de La Fayette - walki uliczne – abdykacja Karola X- koniec monarchii restaurowanej we Francji 3. Monarchia lipcowa 1830- 1848r. a. utrzymanie monarchii we Francji na skutek agitacji markiza de La Fayette b. objęcie tronu przez Ludwika Filipa – z linii orleańskiej Burbonów( syn Filipa Egalité) |
III. Powstanie niepodległej Belgii 1. 1815r. Połączenie Belgii i Holandii w Królestwo Zjednoczonych Niderlandów decyzją Kongresu Wiedeńskiego 2. Sytuacja Belgów w Królestwie Zjednoczonych Niderlandów a. dyskryminacja polityczna - rządy holenderskiej dynastii orańskiej - stolicą państwa holenderski Amsterdam b. zróżnicowanie religijne – katoliccy Belgowie – protestanccy Holendrzy c. wzrost nastrojów niepodległościowych pod wpływem zwycięstwa rewolucji lipcowej we Francji 3. Wybuch powstania przeciw narzuconemu przez kongres wiedeński związkowi z Holandią – 25 VIII 1830 r. - zwołanie w Brukseli Zgromadzenia Narodowego - powołanie belgijskiej armii - przygotowania Holandii do interwencji w Belgii - zapowiedź króla Francji Ludwika Filipa Orleańskiego obrony przez Francję belgijskiej niepodległości - rezygnacja Holandii z wojny z Belgią 4. Organizacja państwa belgijskiego a. oficjalne proklamowanie niepodległości 4 X 1830r. a. uchwalenie konstytucji przez belgijski kongres – 7 II 1831 r. – Belgia monarchią konstytucyjną – Leopold I Koburg pierwszym królem – zasada suwerenności ludu i równości wszystkich wobec prawa – dwuizbowy parlament – odpowiedzialność ministrów przed parlamentem |
SPRAWDŹ SWOJĄ WIEDZĘ:
L. P | PRAWDA | FAŁSZ | |
1. | Żandarmem Europy nazywano cara Aleksandra I | F | |
2. | Powstanie dekabrystów rozpoczęło się w lipcu 1825r. | F | |
3. | Przywódcą Związku Północnego w czasie powstania dekabrystów był Paweł Pestel | F | |
4. | Monarchia restaurowana we Francji rozpoczęła się w 1814r. wraz z przejęciem władzy przez Ludwika XVIII | P | |
5. | Ludwik XVIII był rodzonym bratem Ludwika XVIII | P | |
6. | Królewskie dekrety z mocą ustawy wprowadzone zostały we Francji na mocy Karty Konstytucyjnej w 1814r. | P | |
7. | W wyniku rewolucji lipcowej we Francji władzę przejął Filip Orleański | F | |
8. | W latach 1815- 1830 Belgią rządziła dynastia Koburgów | F | |
9. | Niepodległość Belgii została ostatecznie zatwierdzona na konferencji londyńskiej w 1830r. | P |
Poprawne odpowiedzi: 1/F 2/F, 3/F, 4/P, 5/P, 6/P , 7/F, 8/F, 9/P