17. Ostatni rok działań wojennych

LEKCJA NR 17. OSTATNI ROK DZIAŁAŃ WOJENNYCH. SPRAWA POLSKA 1945R.

W lutym 1945r. odbyła się kolejna konferencja Wielkiej Trójki, tym razem w Jałcie. Stalin przyrzekł tam Rooseveltowi, że ZSRR przystąpi do wojny na Dalekim Wschodzie,w 90 dni, po zakończeniu wojny w Europie. Ustalono również obok tego, że Niemcy zostaną podzielone na 3 strefy okupacyjne, oraz że zostanie wobec nich zastosowana reguła 4D (demokracji, demilitaryzacji, demonopolizacji (inaczej dekartelizacji, czyli zlikwidowania wielkiego kapitału) i denazyfikacji). Ustalono również, że Polska nie otrzyma całych Prus Wschodnich. Nie dostanie Królewca i okręgu wokół tego miasta. Ten obszar będzie przejęte przez ZSRR, który chciał mieć całoroczny, niezamarzający port nad Bałtykiem. Królewiec został przekształcony w Kaliningrad.

Konferencja w Jałcie

W marcu alianci sforsowali Ren. Walki przeniosły się na teren Rzeszy. W kwietniu oddziały AC wyzwoliły Węgry, Czechosłowację i Austrię. 16 IV 1945r. zaczęła się ofensywa na Berlin z trzech stron: od południa, wschodu i zachodu. 24 IV po raz pierwszy armia aliancka spotkała się z żołnierzami AC w miejscowości Torgau nad Łabą.

Amerykański i radziecki oficer w Torgau nad Łabą

Hitler przebywał już wtedy cały czas w bunkrze, gdzie 30 IV 1945r. popełnił samobójstwo z towarzyszką swego życia, Ewą Braun. 7 V 1945r. gen. Alfred Jödl podpisał bezwarunkową kapitulację III Rzeszy w miejscowości Poczdam.

8 V 1944r. dowódca AC, marszałek Iwan Żukow, zażądał powtórzenia tej kapitulacji wobec ZSRR. Do podpisania drugiego aktu kapitulacji doszło w Berlinie. Akt podpisał gen. Wilhelm Keitel. W ten sposób zakończyła się wojna w Europie.

Gen. Wilhelm Keitel podpisuje bezwarunkową kapitulację

Trwała ciągle wojna na Dalekim Wschodzie. Wiosną 1945r. USA przeprowadziło ofensywę na Okinawę (jedna z wysp japońskich), która nie powiodła się, a w czasie ataku zginął 1 mln amerykańskich żołnierzy. Amerykanie ponosili również coraz większe straty przez kamikadze, czyli japońskich pilotów-samobójców. Kamikadze znaczy „boski wiatr”. Tą nazwą Japończycy odwoływali się do wydarzenia z 1281r., kiedy to tajfun zniszczył chińską flotę, która miała dokonać inwazji na Japonię. Po raz pierwszy kamikadze uderzyli w X 1944r. Przedłużające się działania wojenne spowodowały, że nowy amerykański prezydent Harry Truman podjął decyzję o przeprowadzeniu ataku bronią atomową. 6 VIII 1945r. została zrzucona bomba atomowa na Hiroszimę. W tym samym dniu ZSRR wypowiedział Japonii wojnę. 9 VIII 1945r. bomba atomowa spadła na Nagasaki.

Grzyb atomowy nad Nagasaki

W Hiroszimie jednego dnia zginęło 200 tyś. ludzi. Do dziś umierają tam ludzie na chorobę popromienną. Po ataku atomowym Japończycy zdecydowali się na bezwarunkową kapitulację. Została ona podpisana na pokładzie okrętu „Missouri” 2 IX 1945r. Podpisał ją cesarz Hirohito przed amerykańskim gen. Douglasem MacArthurem.

Podpisanie kapitulacji przez Japonię

ROK 1945 W POLSCE

16 I 1945r. została wyzwolona Częstochowa, 17 I Warszawa, 19 I Leopold Okulicki rozwiązał AK. Dowódca NKWD w Polsce, Iwan Sierow, zaprosił przedstawicieli Polskiego Państwa Podziemnego do Pruszkowa pod Warszawą na rozmowy o przyszłości Polski. Przybyło 16 przedstawicieli, wśród nich: L. Okulicki, K. Pużak, S. Jankowski- Delegat RP na Kraj. To spotkanie okazało się pułapką. Zostali wywiezieni do Moskwy, uwięzieni na Łubiankach.

Aresztowani przywódcy polskiego państwa podziemnego

10 IV 1945r. został powołany nowy Delegat RP na Kraj- Stefan Korboński. W 7 V 1945r. została rozwiązana organizacja „Nie”. W czerwcu 1945r. odbyły się w Moskwie rozmowy polsko- polskie, między komunistami, a przedstawicielami polskiego państwa podziemnego, które reprezentował tylko Stanisław Mikołajczyk, ponieważ premier rządu polskiego na wychodźstwie Tomasz Arciszewski zbojkotował te rozmowy. W czasie trwania tych rozmów Stalin zorganizował proces szesnastu aresztowanych przywódców polskiego państwa podziemnego. Oskarżono ich o zdradę narodową, współpracę z faszyzmem. Wszyscy świadkowie byli podstawieni, jak również sfałszowano dowody. Była to prowokacja ze strony Stalina, który chciał zmusić Mikołajczyka do oficjalnego protestu, ponieważ w ten sposób zostałby wykluczony z rozmów. W wyniku tych rozmów powołano 28 VI 1945r. Tymczasowy Rząd Jedności Narodowej, na czele którego stanął Edward Osóbka- Morawski. Wicepremierami byli Stanisław Mikołajczyk i Władysław Gomułka. Ten rząd został zobowiązany do jak najszybszego przeprowadzenia wyborów parlamentarnych i wyłonienia prawdziwego rządu.