18. Konserwatyzm na ziemiach polskich

1. GENEZA POLSKIEGO KONSERWATYZMU

a. „ Teka Stańczyka”

• cykl artykułów historycznych krytycznie oceniających polską historię

• krytyka tradycji polskich powstań narodowych

• szerzenie przekonania, że utrata autonomii to największy błąd Polaków

• pogląd, że liberum veto w polskiej mentalności zastąpiono liberum conspiro

b. Autorzy artykułów z „ Teki Stańczyka”- profesorowie historii z Uniwersytetu

Jagiellońskiego

• Józef Szujski

• Michał Bobrzyński,

• Stanisław Koźmian

• Stanisław Tarnowski

• Walerian Kalinka

c. ataki pozytywistów warszawskich na autorów z „ Teki Stańczyka”

2. Skrystalizowanie się poglądów politycznych Stańczyków- pierwszych polskich konserwatystów

• zobowiązywały Polaków do obrony chrześcijaństwa i kultury zachodniej

• kultywowania wrogości wobec schizmatyckiej Rosji

• utrzymywania przewodniej roli wśród narodów słowiańskich

• ścisła i lojalna współpraca z domem Habsburgów i Austrią

• trójlojalizm, czyli konieczność zachowania lojalności wobec trzech zaborców

3. PARTIE KONSERWATYWNE

a. Zabór austriacki- 1896r. Klub Konserwatywny

• organizacja konserwatywna

• założona w Krakowie

• założyciele i działacze: Władysław Jaworowski, Adam Krzyżanowski

• współpraca ze Stańczykami

b. zabór rosyjski- Stronnictwo Polityki Realnej

• 1904r. Założenie Stronnictwa Polityki Realnej na zjeździe w Wiedniu

• założyciele i działacze: Erazm Pilz i Zygmunt Wielopolski