3. ANDEGAWENOWIE

MATERIAŁY DO NAUKI NR 3. DYNASTIA ANDEGAWENÓW 1370- 1385 R.

Koneksje rodzinne Piastów i Andegawenów

I. PROBLEMY Z SUKCESJĄ TRONU POLSKIEGO PO ŚMIERCI KAZIMIERZA WIELKIEGO

1. Zapisanie w testamencie przez Kazimierza Wielkiego ziemi łęczycko- sieradzkiej swojemu wnukowi księciu Kaźkowi Słupskiemu

Ziemia łęczycko- sieradzka to tzw. ojcowizna Kazimierza Wielkiego, którą mógł dysponować jak swoim prywatnym majątkiem. Oddzielała Małopolskę od Wielkopolski, dlatego powinna być w rękach polskiego króla. Zapisując ją swojemu wnukowi, jego wskazywał jako swojego następcę, mimo że wcześniej przyrzekł tron Andegawenom.

Testament Kazimierza Wielkiego unieważniła Rada Królewska.

1. Wysuwanie roszczeń do polskiego tronu przez księcia płockiego Siemowita IV

2. Intrygi możnych wielkopolskich, pragnących osadzić na polskim tronie, księcia kujawskiego Władysława Białego

3. Wykradzenie insygniów koronacyjnych z trumny Kazimierza Wielkiego przez Janka z Czarnkowa, po to by dokonać nimi koronacji Kaźka Słupskiego

II. Panowanie Ludwika Andegaweńskiego 1370- 1382

1. Unia personalna polsko-węgierska

Unia personalna to związek dwóch lub więcej państw połączonych osobą panującego

1. Zabiegi króla w celu zapewnienia sukcesji tronu polskiego jednej ze swoich córek

2. 1374 r. - przywilej koszycki- pierwszy przywilej stanowy dla szlachty

- zmniejszenie podatku poradlnego płaconego przez szlachtę w wysokości 12 groszy z łana na 2 grosze z łana

- zgoda szlachty na rozszerzenie sukcesji tronu polskiego na linię żeńską

1. 1381- rozszerzenie przywileju koszyckiego na duchowieństwo

- zmniejszenie poradlnego płaconego przez duchowieństwo w wysokości 24 groszy z łana na 4 grosze z łana

- zgoda duchowieństwa na rozszerzenie sukcesji tronu polskiego na linię żeńską

1. 1376 r. - antywęgierskie rozruchy w Krakowie

Ludwik po koronacji wyjechał z powrotem na Węgry, które wtedy były zagrożone przez Turków.

Jako regentkę zostawił swoja matkę Elżbietę Łokietkównę, która otaczała się Węgrami, przekazując im

godności dworskie, co nie podobało się polskiej szlachcie, w konsekwencji doszło do zamieszek, które trwały

kilka dni zanim zostały stłumione. Elżbieta Łokietkówna w 1377 r. wyjechała z Polski, nowym regentem został

biskup krakowski Zawisza z Kurozwęk

1. 1382 r. śmierć Ludwika Węgierskiego- koniec unii personalnej polsko-węgierskiej

2. 1382-1384 r.- pertraktacje Rady Królewskiej z Elżbietą Bośniaczką -wdową po Ludwiku Węgierskim, o przejęciu polskiego tronu przez Jadwigę Andegawenkę

III. PANOWANIE JADWIGI ANDEGAWENKI 1384-1385

1. 1384 r. przejęcie tronu polskiego przez pierwszego króla- kobietę

2. Zerwanie przez Jadwigę, jej małżeństwa, zawartego gdy była dzieckiem, z Wilhelmem Habsburgiem (małżeństwo nie zostało skonsumowane, w związku z czym mogło być jednostronnie zerwane) i jej zgoda na poślubienie litewskiego Wielkiego Księcia- Jagiełły

3. 1385 r. - zawarcie unii personalnej polsko-litewskiej w Krewie

4. Jagiełło wraz z całą Litwą zobowiązany przyjąć chrzest

5. małżeństwo z Jadwigą

6. koronacja na polskiego króla

Tekst unii krewskiej został spisany po łacinie, na określenie powiązania Korony Polskiej z Litwą użyto słowa „ applicare” co Litwini rozumieli jako połączenie Polski i Litwy, Polacy jako przyłączenie Litwy do Polski. To spowoduje zerwanie unii po kilku latach.