3. Arabowie
3. MATERIAŁY DO NAUKI. ARABOWIE
A. CHARAKTERYSTYKA ARABÓW PRZED MAHOMETEM:
W starożytności Arabowie zajmowali się głównie handlem i zamieszkiwali tylko Półwysep Arabski. Byli monopolistami, jeżeli chodzi o handel Cesarstwa Rzymskiego z Indiami i Chinami. Pośredniczyli w handlu pomiędzy Rzymem i Orientem. Półwysep Arabski to pustynia, całe jego wnętrze, zamieszkiwane jest do dzisiaj przez koczownicze plemiona arabskie , czyli Beduinów. Przy Morzu Czerwonym powstało kilka dużych miast. Do największych i najbogatszych należały: Mekka, Jatrib, Sana, Mokka. Mieszkańcy byli Arabami osiadłymi i trudnili się handlem.
B. RELIGIA ARABÓW PRZED MAHOMETEM
Mekka była najbogatszym i najsłynniejszym miastem znajdowała się w niej świątynia Al – Kaaba, a w niej największa świętość Arabów –Czarny Kamień – kawałek meteorytu. Według wierzeń arabskich zamieszkiwały w nim trzy boginie opiekujące się Mekką i Arabami. W tym okresie obowiązywał system politeistyczny.
Al-Kaaba
Czarny Kamień
C. POCZĄTEK DZIAŁALNOŚCI MAHOMETA
W Mekce, którą zamieszkiwało plemię Kurajszytów, około roku 585 r. przyszedł na świat chłopiec, którego nazwano Muhammad ( Europejczycy zniekształcili jego imię na Mahometa ). Ok. 610 r. objawił mu się archanioł Gabriel, który powiedział mu, że jest wysłannikiem jedynego boga Allacha (jest to cecha, nie imię, Allach znaczy Jedyny). Allach wybrał Mahometa na swojego proroka. Archanioł Gabriel przedstawił Mahometowi pięć filarów islamu (pięć podstawowych dogmatów wiary) obowiązujących każdego muzułmanina
- FILARY ISLAMU( OBOWIĄZKI MUZUŁMANINA)
I wyznanie wiary( SZAHADA): nie ma boga prócz Allacha, a Mahomet jest jego prorokiem
II pięciokrotna modlitwa w ciągu dnia( SALAT), zawsze z twarzą zwróconą w kierunku Mekki
III jałmużna dawana ubogim( ZAKAT)
IV trzydziestodniowy post (SAUM)(obowiązujący od wschodu do zachodu
w miesiącu ramadan ( jedenasty miesiąc arabskiego roku)
V pielgrzymka do Mekki ( HADŻ) – należy tego dokonać przynajmniej raz w życiu, a najlepiej raz w roku
- NARODZINY NOWEJ RELIGII
Islam po arabsku znaczy posłuszny woli bożej, później wyznawców tej religii zaczęto nazywać z języka perskiego muslim (posłuszny), a od tego pochodzi polskie muzułmanin. Islam mówił o równości wszystkich wobec boga. Bogaci mieszkańcy Mekki wyśmiewali Mahometa, gdy zaczął głosić nową wiarę i pogardzali nim, biedni się do niego przyłączali
- 622 r.- ucieczka Mahometa z Mekki do Medyny- początek ery muzułmańskiej: hedżry
SPRAWDŹ SWOJĄ WIEDZĘ:
|
L. P |
PRAWDA |
FAŁSZ |
|
|
1. |
Mahomet urodził się w Mekce |
P |
|
|
2. |
Zanim urodził się Mahomet, na Półwyspie Arabskim istniało potężne imperium arabskie |
F |
|
|
3. |
Beduini to arabscy koczownicy |
P |
|
|
4. |
Ucieczka Mahometa z Mekki do Medyny rozpoczyna nową erę arabską nazywaną kalifa |
F |
|
|
5. |
Wiernych wyznających islam nazywa się w języku polskim muzułmanami |
P |
|
|
6. |
Jednym z filarów islamu jest ramadan czyli 30-dniowy post |
P |
|
|
7. |
Najważniejszą arabską świątynia jeszcze przed narodzinami Mahometa jest Al- Kaba |
P |
|
|
8. |
Al- Kaba, czyli Świątynia Czarnego Kamienia, znajduje się w Medynie |
F |
Poprawne odpowiedzi: 1/P, 2/F, 3/P, 4/F, 5/P, 6/P, 7/P, 8/F
D. ISLAM PO ŚMIERCI MAHOMETA. BUDOWA IMPERIUM ARABSKIEGO
- 630 r. zjednoczenie całego Półwyspu Arabskiego wokół islamu
Mieszkańcy Mekki poprosili Mahometa o powrót i zgodzili się przyjąć islam. Od tej pory staje się Mekka świętym miastem- Matką Miast, a Al – Kaaba stała się świętym miejscem wszystkich Arabów. Mahomet dokonał synkretyzacji religijnej. Polega ona na połączeniu elementów, bądź dogmatów różnych wiar lub kultur. Jednocześnie po zwycięstwie Mahomet stworzył na Półwyspie Arabskim pierwsze zjednoczone państwo, którego stolicą była Medyna – pierwsza stolica Arabów
- 632 r.- śmierć Mahometa, powołanie urzędu kalifa: następcy Mahometa
Natychmiast rozpoczął się spór o to, kto ma być jego zastępcą, czyli kalifem. Jedni byli zwolennikami dziedziczenia tego urzędu, nazywano ich szyitami, drudzy elekcyjności, tych nazywano sunnitami..
Pierwszym kalifem został Abu- Bekr
- 634- 644 r. kalifat Omara - początek budowy imperium arabskiego
- 644- 656 r. kalifat Osmana , bliskiego przyjaciela Mahometa, spisanie objawień proroka- powstanie świętej księgi islamu Koranu, spisanie opowieści o jego życiu w księdze Sunna.
- 634- 729 r. rozbudowa imperium arabskiego- płn. Afryka. Bliski Wschód, Azja Środkowa, Persja-przeniesienie stolicy z Medyny, najpierw do Damaszku potem do Bagdadu
- 719 r. podbój przez wodza arabskiego Tarika Hiszpanii- imperium arabskie położone na trzech kontynentach
- 1055r. - zdobycie Bagdadu przez Turków Seldżuckich- pozostawienie kalifom władzy religijnej, władza polityczna w rękach sułtana z dynastii Seldżuków
Imperium arabskie
SPRAWDŹ SWOJĄ WIEDZĘ:
|
L. P |
PRAWDA |
FAŁSZ |
|
|
1. |
Mahomet zmarł w 630 r |
F |
|
|
2. |
Mekka była pierwszą stolicą imperium arabskiego |
F |
|
|
3. |
Medyna została ogłoszona Matką Miast |
F |
|
|
4. |
Następcy Mahometa byli nazywani kalifami |
P |
|
|
5. |
Koran to święta księga islamu |
P |
|
|
6. |
Opowieści o życiu proroka są zawarte w Sunnie |
P |
|
|
7. |
Pierwszym kalifem został Omar |
F |
|
|
8. |
Koran i Sunnę spisano na rozkaz kalifa Omara |
F |
|
|
9. |
Podboje arabskie rozpoczęły się za panowania kalifa Omara |
P |
|
|
10. |
Po śmierci Mahometa Arabowie podzielili się na szyitów i sunnitów |
P |
|
|
11. |
Szyici byli zwolennikami elekcji urzędu kalifa |
F |
|
|
12. |
Pierwsza dynastia kalifów to Omajadzi |
P |
|
|
13. |
Omajadzi przenieśli stolicę z Medyny do Damaszku |
P |
|
|
14. |
Tarik to wódź Omajadów, który podbił Hiszpanię |
P |
|
|
15. |
W II poł. VIII wieku imperium arabskie leżało na 3 kontynentach |
P |
Poprawne odpowiedzi: 1/F, 2/F, 3/F, 4/P, 5/P, 6/P , 7/F, 8/F, 9/P, 10/P, 11/F, 12/P, 13/P, 14/P, 15/P
E. OSIĄGNIĘCIA CYWILIZACYJNE ARABÓW:
- przejmowali osiągnięcia innych cywilizacji i je często udoskonalali
- systemy irygacyjne
- przejęli w Aleksandrii pozostałości dawnej biblioteki Ptolemeuszy- przetłumaczenie na arabski nieznanych wtedy w Europie dzieł Platona i Arystotelesa , które teraz przetłumaczono na arabski.
- po zetknięciu z Hindusami przejęli system zapisywania liczb.
- Nauczyli się rzemiosła (było ono na niezwykle wysokim poziomie) potrafili produkować brokaty (materiał tkany), gazę, adamaszek, muślin (Mosul). Posiadali umiejętność wyprawiania skór (słynne kurdybany i safiany), opracowali metodę ich perfumowania i barwienia.
- Potrafili leczyć kataraktę, dokonywać trepanacji czaszki, znali leczniczą moc roślin. Słynny arabski filozof i lekarz Awicenna (Ibn Sina) stworzył pierwszy arabski zielnik i pisał o tym, że długość życia zależy od higieny.
- Arabeski- motywy dekoracyjne w sztuce ( nie można było przedstawiać istot żywych)
SPRAWDŹ SWOJĄ WIEDZĘ:
|
L. P |
PRAWDA |
FAŁSZ |
|
|
1. |
Cyfry nazywane arabskimi, zostały przejęte przez Hindusów |
P |
|
|
2. |
Awicenna to wybitny lekarz i filozof arabski |
P |
|
|
3. |
Kurdyban to rodzaj wyprawionej skóry |
P |
|
|
4. |
Brokat to rodzaj malarstwa arabskiego |
F |
|
|
5. |
Arabowie nie mogli przedstawiać żadnej żywej istoty w sztuce |
P |
|
|
6. |
Dzięki Arabom Europa poznała dzieła Platona i Arystotelesa |
P |
Poprawne odpowiedzi: 1/P, 2/P, 3/P, 4/F, 5/P, 6/P