7.DEMOKRACJA POŚREDNIA
LEKCJA NR 7. DEMOKRACJA POŚREDNIA
1. Definicja demokracji pośredniej
Demokracja pośrednia (przedstawicielska, reprezentacyjna)-polega na sprawowaniu władzy zwierzchniej przez suwerenna zbiorowość społeczną za pośrednictwem jej wybieralnych przedstawicieli
2. Formy demokracji pośredniej
a. Prawo składanie skarg, wniosków i petycji
- Skarga - może je składać osoba pełnoletnia do wszystkich organów władzy publicznej oraz organizacji społecznych
- Wnioski- mogą być w sprawie ulepszania organizacji, wzmacniania praworządności, zapobiegania nadużyciom, usprawnienia pracy
- Petycje- pismo, którego autorami jest zwykle kilka osób, zawiera jakieś żądanie wobec władz. Ma charakter publiczny. Prawo petycji występuje także w prawie międzynarodowym
b. Uczestniczenie obywateli w organizacjach pozarządowych( ciałach pośredniczących)
Rodzaje organizacji pozarządowych
- Polityczne
- Gospodarcze
- Zawodowe
- Kulturalne
Formy organizacji pozarządowych
- Partie polityczne
- Samorządy
- Związki zawodowe
- Fundacje
- Stowarzyszenia
- Kościoły
- Związki wyznaniowe
II Partie polityczne – dobrowolne organizacje, których celem jest zdobycie i sprawowanie władzy
II Związki zawodowe- są organizacjami pracobiorców, których celem jest zbiorowa reprezentacja oraz ochrona interesów
- Prawo dobrowolnego zrzeszania się w związki gwarantuje konstytucja
- Centrale związkowe: Niezależny Samorządny Związek Zawodowy „ Solidarność”, Ogólnopolskie Porozumienie Związków Zawodowych(OPZZ)
- Związki zawodowe muszą być zarejestrowane przez sąd
- Również pracodawcy mogą organizować swoje związki
III Samorządy zawodowe
- Występują przede wszystkim w wolnych zawodach: adwokatów, lekarzy, pielęgniarek, doradców podatkowych
- Zapewniają przede wszystkim właściwy poziom wykonania danego zawodu
- Weryfikują kandydatów
- Organizują szkolenia
- Strzegą zasad etyki zawodowej
- Reprezentują środowisko zawodowe
IV Stowarzyszenia-
- dobrowolne, samorządne, trwałe zrzeszenia ludzi w celach nie zarobkowych ich działalność reguluje ustawa z 7. 04.1989
- mogą je założyć tylko osoby fizyczne
- najwyższą władzą stowarzyszenia jest walne zebranie członków
- mogą mieć różnorodny charakter- mogą być zwykłe ( do 3 osób)-nie muszą być wtedy rejestrowane lub przynajmniej 15 osób wtedy musi być zarejestrowane
- nie musi posiadać majątku
V Fundacje-ustanawiana jest przez fundatora i wyposażana jest w określony majątek, który przeznaczany jest na realizację celów fundacji.
- organizacje tworzone przez osoby fizyczne i prawne w celu realizacji zadań o charakterze publicznym np. naukowe, oświatowe, socjalne
- musi posiadać majątek założycielski
Najbardziej znane:
Fundacja Nagroda Nobla(1900)
Fundacja Forda(1936)
Fundacja Ossolińskich ( 1817)
VI Kościoły, związki wyznaniowe
- Konstytucja RP w art. 53 gwarantuje wolność sumienia i religii
SPRAWDŹ SWOJĄ WIEDZĘ:
L. P | PRAWDA | FAŁSZ | |
1. | Prawo do składania skarg, wniosków i petycji to narzędzie demokracji bezpośredniej | F | |
2. | Stowarzyszenia do 3 osób nie muszą być rejestrowane | P | |
3. | Samorządy zawodowe to inna nazwa związków zawodowych | F | |
4. | Samorządy zawodowe są tworzone przede wszystkim dla przedstawicieli wolnych zawodów | P | |
5. | OPZZ to skrót jednej z najstarszych fundacji w Polsce | F | |
6. | Skarga w Polsce może być składana tylko przez osoby pełnoletnie | P | |
7. | Samorządy zawodowe mają charakter polityczny | F | |
8. | Fundacja aby powstać musi być wyposażona w odpowiednie środki | P | |
9. | Najwyższą władzę w stowarzyszeniu ma prezes | F |
Poprawne odpowiedzi: 1/F, 2/P, 3/P, 4/F, 5/F, 6/P, 7/F, 8/P, 9/F