7.DEMOKRACJA POŚREDNIA
LEKCJA NR 7. DEMOKRACJA POŚREDNIA
1. Definicja demokracji pośredniej
Demokracja pośrednia (przedstawicielska, reprezentacyjna)-polega na sprawowaniu władzy zwierzchniej przez suwerenna zbiorowość społeczną za pośrednictwem jej wybieralnych przedstawicieli
2. Formy demokracji pośredniej
a. Prawo składanie skarg, wniosków i petycji
Skarga - może je składać osoba pełnoletnia do wszystkich organów władzy publicznej oraz organizacji społecznych
Wnioski- mogą być w sprawie ulepszania organizacji, wzmacniania praworządności, zapobiegania nadużyciom, usprawnienia pracy
Petycje- pismo, którego autorami jest zwykle kilka osób, zawiera jakieś żądanie wobec władz. Ma charakter publiczny. Prawo petycji występuje także w prawie międzynarodowym
b. Uczestniczenie obywateli w organizacjach pozarządowych( ciałach pośredniczących)
Rodzaje organizacji pozarządowych
Polityczne
Gospodarcze
Zawodowe
Kulturalne
Formy organizacji pozarządowych
Partie polityczne
Samorządy
Związki zawodowe
Fundacje
Stowarzyszenia
Kościoły
Związki wyznaniowe
II Partie polityczne – dobrowolne organizacje, których celem jest zdobycie i sprawowanie władzy
II Związki zawodowe- są organizacjami pracobiorców, których celem jest zbiorowa reprezentacja oraz ochrona interesów
Prawo dobrowolnego zrzeszania się w związki gwarantuje konstytucja
Centrale związkowe: Niezależny Samorządny Związek Zawodowy „ Solidarność”, Ogólnopolskie Porozumienie Związków Zawodowych(OPZZ)
Związki zawodowe muszą być zarejestrowane przez sąd
Również pracodawcy mogą organizować swoje związki
III Samorządy zawodowe
Występują przede wszystkim w wolnych zawodach: adwokatów, lekarzy, pielęgniarek, doradców podatkowych
Zapewniają przede wszystkim właściwy poziom wykonania danego zawodu
Weryfikują kandydatów
Organizują szkolenia
Strzegą zasad etyki zawodowej
Reprezentują środowisko zawodowe
IV Stowarzyszenia-
dobrowolne, samorządne, trwałe zrzeszenia ludzi w celach nie zarobkowych ich działalność reguluje ustawa z 7. 04.1989
mogą je założyć tylko osoby fizyczne
najwyższą władzą stowarzyszenia jest walne zebranie członków
mogą mieć różnorodny charakter- mogą być zwykłe ( do 3 osób)-nie muszą być wtedy rejestrowane lub przynajmniej 15 osób wtedy musi być zarejestrowane
nie musi posiadać majątku
V Fundacje-ustanawiana jest przez fundatora i wyposażana jest w określony majątek, który przeznaczany jest na realizację celów fundacji.
organizacje tworzone przez osoby fizyczne i prawne w celu realizacji zadań o charakterze publicznym np. naukowe, oświatowe, socjalne
musi posiadać majątek założycielski
Najbardziej znane:
Fundacja Nagroda Nobla(1900)
Fundacja Forda(1936)
Fundacja Ossolińskich ( 1817)
VI Kościoły, związki wyznaniowe
Konstytucja RP w art. 53 gwarantuje wolność sumienia i religii