3. ANDEGAWENOWIE
MATERIAŁY DO NAUKI NR 3. DYNASTIA ANDEGAWENÓW 1370- 1385 R.

Koneksje rodzinne Piastów i Andegawenów
I. PROBLEMY Z SUKCESJĄ TRONU POLSKIEGO PO ŚMIERCI KAZIMIERZA WIELKIEGO
- Zapisanie w testamencie przez Kazimierza Wielkiego ziemi łęczycko- sieradzkiej swojemu wnukowi księciu Kaźkowi Słupskiemu
Ziemia łęczycko- sieradzka to tzw. ojcowizna Kazimierza Wielkiego, którą mógł dysponować jak swoim prywatnym majątkiem. Oddzielała Małopolskę od Wielkopolski, dlatego powinna być w rękach polskiego króla. Zapisując ją swojemu wnukowi, jego wskazywał jako swojego następcę, mimo że wcześniej przyrzekł tron Andegawenom.
Testament Kazimierza Wielkiego unieważniła Rada Królewska.
- Wysuwanie roszczeń do polskiego tronu przez księcia płockiego Siemowita IV
- Intrygi możnych wielkopolskich, pragnących osadzić na polskim tronie, księcia kujawskiego Władysława Białego
- Wykradzenie insygniów koronacyjnych z trumny Kazimierza Wielkiego przez Janka z Czarnkowa, po to by dokonać nimi koronacji Kaźka Słupskiego
II. Panowanie Ludwika Andegaweńskiego 1370- 1382
- Unia personalna polsko-węgierska
Unia personalna to związek dwóch lub więcej państw połączonych osobą panującego
- Zabiegi króla w celu zapewnienia sukcesji tronu polskiego jednej ze swoich córek
- 1374 r. - przywilej koszycki- pierwszy przywilej stanowy dla szlachty
- zmniejszenie podatku poradlnego płaconego przez szlachtę w wysokości 12 groszy z łana na 2 grosze z łana
- zgoda szlachty na rozszerzenie sukcesji tronu polskiego na linię żeńską
- 1381- rozszerzenie przywileju koszyckiego na duchowieństwo
- zmniejszenie poradlnego płaconego przez duchowieństwo w wysokości 24 groszy z łana na 4 grosze z łana
- zgoda duchowieństwa na rozszerzenie sukcesji tronu polskiego na linię żeńską
- 1376 r. - antywęgierskie rozruchy w Krakowie
Ludwik po koronacji wyjechał z powrotem na Węgry, które wtedy były zagrożone przez Turków.
Jako regentkę zostawił swoja matkę Elżbietę Łokietkównę, która otaczała się Węgrami, przekazując im
godności dworskie, co nie podobało się polskiej szlachcie, w konsekwencji doszło do zamieszek, które trwały
kilka dni zanim zostały stłumione. Elżbieta Łokietkówna w 1377 r. wyjechała z Polski, nowym regentem został
biskup krakowski Zawisza z Kurozwęk
- 1382 r. śmierć Ludwika Węgierskiego- koniec unii personalnej polsko-węgierskiej
- 1382-1384 r.- pertraktacje Rady Królewskiej z Elżbietą Bośniaczką -wdową po Ludwiku Węgierskim, o przejęciu polskiego tronu przez Jadwigę Andegawenkę
III. PANOWANIE JADWIGI ANDEGAWENKI 1384-1385
- 1384 r. przejęcie tronu polskiego przez pierwszego króla- kobietę
- Zerwanie przez Jadwigę, jej małżeństwa, zawartego gdy była dzieckiem, z Wilhelmem Habsburgiem (małżeństwo nie zostało skonsumowane, w związku z czym mogło być jednostronnie zerwane) i jej zgoda na poślubienie litewskiego Wielkiego Księcia- Jagiełły
- 1385 r. - zawarcie unii personalnej polsko-litewskiej w Krewie
- Jagiełło wraz z całą Litwą zobowiązany przyjąć chrzest
- małżeństwo z Jadwigą
- koronacja na polskiego króla
Tekst unii krewskiej został spisany po łacinie, na określenie powiązania Korony Polskiej z Litwą użyto słowa „ applicare” co Litwini rozumieli jako połączenie Polski i Litwy, Polacy jako przyłączenie Litwy do Polski. To spowoduje zerwanie unii po kilku latach.
SPRAWDŹ SWOJĄ WIEDZĘ:
L. P | PRAWDA | FAŁSZ | |
1. | Pod koniec życia Kazimierz wielki chciał się wycofać z obietnicy przekazania tronu polskiego Andegawenom i usynowił swojego wnuka Kaźka Słupskiego | P | |
2. | O wykradzenie insygniów koronacyjnych Kazimierza Wielkiego został oskarżony późniejszy kronikarz Jan Długosz | F | |
3. | Pierwsza personalna unia Polski z Litwą została zawarta w Krewie w 1385 r. | P | |
4. | Ludwik Węgierski nadał szlachcie przywilej koszycki, aby uzyskać jej zgodę na rozszerzenie sukcesji tronu polskiego na linię żeńską | P | |
5. | Przywilej koszycki całkowicie zwalniał szlachtę z jakichkolwiek podatków | F | |
6. | Pierwsza unia personalna polsko- węgierska trwała w latach 1370- 1399 r. | P | |
7. | W imieniu Ludwika Węgierskiego regencję w Polsce sprawowała jego matka Elżbieta Bośniaczka | F | |
8. | Litwini zgadzali się aby słowo applicare z aktu unii krewskiej było rozumiane jako przyłączenie Litwy do Polski | F |
1P , 2F, 3P, 4P, 5F, 6P, 7P, 8F