Materiał do nauki

3. Walka o granicę niemiecką i czeską

MATERIAŁY DO NAUKI NR 3. WALKA O GRANICE POLSKO- NIEMIECKĄ

1.TERENY SPORNE Z NIEMCAMI

  1. Wielkopolska
  2. Pomorze Gdańskie
  3. Górny Śląsk
  4. Warmia Mazury

2. KONCEPCJE WALKI O NIEPODLEGŁOŚĆ W ZABORZE PRUSKIM

a. program walki zbrojnej (Polska Organizacja Wojskowa, harcerze, Polskie Towarzystwo Gimnastyczne „Sokół”)

  • działalność dyplomatyczna – narodowa demokracja – uznanie Komitetu Narodowego Polskiego (KNP) za reprezentację narodu polskiego
  • 1918r. utworzenie Straży Ludowej
  • ochrona porządku publicznego
  • obrona ludności polskiej przed działaniami Grenschutzu

3. SPRAWA WIELKOPOLSKI

  1. 14 XI 1918r. powstanie Naczelnej Rady Ludowej w Poznaniu- lokalny rząd
  2. Wojciech Korfanty i Marian Seyda- główni działacze Naczelnej Rady Ludowej
  3. 3-5 XII 1918r. obrady Sejmu Dzielnicowego w Poznaniu
  • decyzja o przyłączeniu Wielkopolski do Polski
  • postulat utworzenie Tymczasowego Rządu Jedności Narodowej w Warszawie złożonego z przedstawicieli trzech zaborów
  • nieuznawanie władzy Józefa Piłsudskiego z powodu niewybrania go przez naród
  1. 26 XII 1918r. przyjazd do Poznania Ignacego Paderewskiego jako przedstawiciela Komitetu Narodowego w Paryżu
  2. Prowokacyjne zachowanie niemieckiego Grenschutzu
  • ściąganie polskich flag
  • zwiększenie ilości niemieckich patroli wokół hotelu Bazar

f. Wybuch powstania w Wielkopolsce

  • 27 XII 1918r. wybuch walk – objęcie dowództwa przez kpt. Stanisława Taczaka
  • organizacja regularnej Armii Wielkopolskiej – gen. Józef Dowbor-Muśnicki
  • pomoc dyplomatyczna Francji – marszałek Ferdynand Foch
  • 16 II 1919 r. – rozejm w Trewirze, kapitulacja Niemców
  • Wielkopolska częścią II Rzeczypospolitej

4. SPRAWA POLSKA NA KONFERENCJI PARYSKIEJ

a. Delegacja polska na konferencji paryskiej:

  • Roman Dmowski
  • Ignacy Paderewski

b. Stosunek państw ententy do odradzającego się państwa polskiego

  • poparcie Francji – Georges Clemenceau
  • sceptycyzm Wielkiej Brytanii – David Lloyd George

c. 28 VI 1919r. Postanowienia traktatu wersalskiego

  • uznanie niepodległej Polski
  • przyznanie Polsce Pomorza Gdańskiego, Wielkopolski oraz części Kujaw z Bydgoszczą
  • utworzenie Wolnego Miasta Gdańska
  • plebiscyty na Śląsku, Warmii i Mazurach oraz Powiślu
  • zobowiązanie Polski do podpisania tzw. małego traktatu wersalskiego (gwarancje dla mniejszości narodowych w Polsce) 

5. SPRAWA WARMII I MAZUR

  • 11 VII 1920r. Plebiscyt na Warmii, Mazurach i Powiślu
  • Niekorzystny termin plebiscytu- marsz armii bolszewickiej na Warszawę
  • Źle oznakowane karty plebiscytu sugerujące przyłączenie Warmii i Mazur od państwa Prusy Wschodnie
  • Całkowita porażka Polski – za przynależnością do Polski głosowało tylko 3,3% mieszkańców

6. POWSTANIA ŚLĄSKIE

a. 16-24 VIII 1919r. pierwsze powstanie śląskie

  • decyzja ententy o przeprowadzeniu plebiscytu na Górnym Śląsku
  • wybuch strajku w kopalni Mysłowice krwawo stłumionego przez Grenschutzu
  • przerodzenie się strajku w powstanie
  • militarna klęka powstańców
  • wycofanie wojsk niemieckich ze Śląska

b. przybycie na Śląsk komisji międzynarodowej, która miała nadzorować przebieg plebiscytu

c. powstanie komisji plebiscytowych

  • Polska Komisja Plebiscytowa Bytom- przewodniczący Wojciech Korfanty
  • Niemiecka Komisja Plebiscytowa Katowice- przewodniczący Joachim Urbanek

d. 19- 25 VIII 1920r.Drugie powstanie śląskie

  • 16 VIII 1920r.Niemieckie rozruchy w Katowicach pod wpływem plotki o zdobyciu przez bolszewików Warszawy
  • 17 VIII 1920r.Zamordowanie przez Niemców polskiego społecznika i działacza plebiscytowego Andrzeja Mielęckiego
  • Wybuch walk- Wojciech Korfanty przywódcą powstania
  • Zaprzestanie walk po tygodniu po obietnicy Ententy rozwiązania Grenschutzu
  • Powołanie policji plebiscytowej z udziałem Polaków

e. 20 III 1921r. plebiscyt na Górnym Śląsku

  • Korekta regulaminu plebiscytu na żądanie Polaków- prawo do głosowania dla wszystkich urodzonych na Śląsku( nie tylko mieszkających)
  • Zwycięstwo w plebiscycie Niemców
  • przyznanie Polsce tylko części powiatów pszczyńskiego i rybnickiego

f. 2/3 V 1921- 5 VII 1921r. Trzecie powstanie śląskie

  • 2/3 V 1921r. wybuch strajku generalnego Wojciech Korfanty

  

  • przerodzenie się strajku generalnego w trzecie powstanie śląskie
  • bitwa o Górę Świętej Anny
  • decyzja Ententy o ponownym podziale  Śląska

– Polska otrzymuje 29% obszaru plebiscytowego

– Polska otrzymuje uprzemysłowioną część Śląska

 

SPRAWDŹ SWOJĄ WIEDZĘ:

L. P

PRAWDA

FAŁSZ

1.

Powstanie wielkopolskie to jedyne powstanie, które zakończyło się zwycięstwem militarnym

P

2.

Dowódcą powstania wielkopolskiego od samego początku był gen. Józef Dowbor- Muśnicki

F

3.

Plebiscyt na Warmii i Mazurach odbywał się w czasie wojny polsko- bolszewickiej

P

4.

Warmia i Mazury zostały przyłączone do Polski po plebiscycie

F

5.

Na czele polskiej komisji plebiscytowej na Górnym Śląsku stał Wojciech Korfanty

P

6.

Przywódcą pierwszego powstania śląskiego był Wojciech Korfanty

F

7.

Na czele I powstania śląskiego stał gen. Józef Dowbor- Muśnicki

F

8.

Andrzej Mielęcki został przywódcą II powstania Śląskiego

F

9.

Najcięższe walki, w czasie III powstania, toczyły się o Górę Św. Anny

P

10.

Po trzecim powstaniu Polsce przypadło 30% terytorium Śląska

P

Poprawne odpowiedzi: 1/F, 2/F, 3/P, 4/P, 5/P, 6/P , 7/F, 8/F, 9/P, 10/P

 

       

Ten materiał znajdziesz w:
Rozdział: XX-Lecie - Historia Polski
© 2026 Powtórki Online – Built with ♥ by <Bartula Code>